ન્યુક્લિયસની બંધન ઉર્જા અને ન્યુક્લિયોન દીઠ બંધન ઉર્જા એટલે શું? તેના સૂત્રો લખો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $1$. ન્યુક્લિયસની બંધન ઉર્જા $(BE)$: ન્યુક્લિયસની બંધન ઉર્જા એટલે ન્યુક્લિયસના ન્યુક્લિયોન્સ (પ્રોટોન અને ન્યુટ્રોન) ને એકબીજાથી અનંત અંતરે અલગ કરવા માટે જરૂરી ઉર્જા. તે દળ ક્ષતિ $(\Delta m)$ અને પ્રકાશની ગતિના વર્ગ $(c^2)$ ના ગુણાકાર જેટલી હોય છે.
સૂત્ર: $BE = \Delta m \times c^2 = [Z m_p + (A - Z) m_n - M_{nucleus}] c^2$, જ્યાં $Z$ એ પરમાણુ ક્રમાંક છે, $A$ એ દળ ક્રમાંક છે, $m_p$ એ પ્રોટોનનું દળ છે, $m_n$ એ ન્યુટ્રોનનું દળ છે અને $M_{nucleus}$ એ ન્યુક્લિયસનું વાસ્તવિક દળ છે.
$2$. ન્યુક્લિયોન દીઠ બંધન ઉર્જા $(BE/A)$: આ ન્યુક્લિયસમાંથી એક ન્યુક્લિયોનને દૂર કરવા માટે જરૂરી સરેરાશ ઉર્જા છે. તેની ગણતરી ન્યુક્લિયસની કુલ બંધન ઉર્જાને કુલ ન્યુક્લિયોન્સની સંખ્યા (દળ ક્રમાંક $A$) વડે ભાગીને કરવામાં આવે છે.
સૂત્ર: $BE/A = \frac{BE}{A}$.

Explore More

Similar Questions

સ્થાયી ન્યુક્લિયસ માટે ન્યુટ્રોનની સંખ્યા $(N)$ વિરુદ્ધ પ્રોટોનની સંખ્યા $(Z)$ નો આલેખ પરમાણુ ક્રમાંક $Z > 20$ માટે રેખીયતાથી ઉપરની તરફ વિચલન દર્શાવે છે. $1$ કરતા ઓછો $N/Z$ ગુણોત્તર ધરાવતા અસ્થાયી ન્યુક્લિયસ માટે,ક્ષયના શક્ય પ્રકાર(ઓ) કયા છે?
$(A)$ $\beta^{-}$-ક્ષય ($\beta$ ઉત્સર્જન)
$(B)$ ઓર્બિટલ અથવા $K$-ઇલેક્ટ્રોન કેપ્ચર
$(C)$ ન્યુટ્રોન ઉત્સર્જન
$(D)$ $\beta^{+}$-ક્ષય (પોઝિટ્રોન ઉત્સર્જન)

ઊર્જાના વિવિધ સ્વરૂપો અને સિદ્ધાંતો સમજાવો:
$(a)$ દળ અને ઊર્જાની તુલ્યતા
$(b)$ ન્યુક્લિયર ઊર્જા
$(c)$ ઊર્જા સંરક્ષણનો સિદ્ધાંત

$M + \Delta m$ દળ ધરાવતું એક ન્યુક્લિયસ સ્થિર છે અને તે સમાન દળ $\frac{M}{2}$ ધરાવતા બે ડોટર ન્યુક્લિયસમાં વિભાજિત થાય છે. પ્રકાશની ઝડપ $c$ છે. ડોટર ન્યુક્લિયસની ઝડપ કેટલી હશે?

$_Z^AX$ ન્યુક્લિયસનું દળ $M(A, Z)$ વડે દર્શાવવામાં આવે છે. જો $M_p$ અને $M_n$ અનુક્રમે પ્રોટોન અને ન્યુટ્રોનનું દળ હોય, તો આ ન્યુક્લિયસની બંધન-ઊર્જા (Binding Energy) નીચેનામાંથી કઈ છે?

ન્યુક્લિયસમાંથી ન્યુક્લિઓન દૂર કરવા માટે ${E_n}$ ઉર્જાની જરૂર પડે છે અને પરમાણુની કક્ષામાંથી ઇલેક્ટ્રોન દૂર કરવા માટે ${E_e}$ ઉર્જાની જરૂર પડે છે. તો:

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo